Mutlu Çocuk İçin Etkili Anne Baba

1-6 Yaş Çocuğunuz İçin 20 Öneri

Dr Esra Çağlar

facebook.com/dresracaglar

 

1. Çocugunuzla her gün en az 20 dakika oynayin. Bu süre içinde acil olmadigi takdirde oyunu yarida kesmeyin. Oyun sirasinda birakin çocugunuz basi çeksin, siz onu takip edin. Oyuna hem aktif olarak katilin hem de çocugunuzun yaptiklari hakkinda olumlu ama abartisiz yorumlar yapin. Ancak çocugunuz odaklanmakta zorlaniyorsa ona yardim edin. Bu sayede hem çocugunuzun psikolojik ve duygusal gelisimini destekleyeceksiniz hem de çocugunuzu gözlemlemeyi. onun ilgi alanlarini fark etmeyi ögrenecek, gelecek yillarda da daha duyarli bir ebeveyn olacaksiniz.

2. Örnek olun! Çocugunuzun yapmasini istemediginiz davranislardan, duymak istemediginiz sözlerden siz de kaçinin. Olumlu davranislar sergileyin. Dürüst, iyimser ve nazik olun. Çocugunuz öncelikle sizi taklit edecektir.

3. Çocugunuzun günlük bir düzeni olsun. Düzenin, çocugunuza güvenli bir ortam saglamasiyla birlikte yapilan çalismalarda çocuklarin zihinsel gelisimini olumlu yönde etkiledigi ortaya çikmistir. 

4. Çocugunuzun odasinin bir düzeni olsun. Benzer oyuncaklarini koydugunuz oyuncak kutulari yapin. Örnegin muzik aletleri kutusu, lego kutusu gibi. Kutulari çocugunuzun rahatça erisebilecegi ve oyunu bittiginde rahatça toplayabilecegi alçak bir yere koyun.

5. Çocugunuza kitap okuyun. Örnegin her aksam yatmadan önce bir kitap okuyabilirsiniz. 

6. Okudugunuz kitaplarda, seyrettiginiz çizgi filmlerdeki karakterlerin ne yaptigini, ne hissettigini çocugunuzla konusarak sosyal gelisimine büyük katkida bulunabilirsiniz. Örnegin hikayede oyuncagi kirilan bir çocuk varsa, o çocugun ne hissetigi, bu hissettiklerini kime anlatmak istedigi gibi sorular sorun. Fakat bu sorulari çok uzatmayin ki hikayenin akisi bozulmasin!

7. Basit, net ve çocugunuzun gelisim düzeyine uygun kelimeler, kisa cümleler kullanin. Beklentileriniz gerçekçi olmali! Gerekirse istediginiz davranisi birkaç adimda açiklayin. Çocugunuzun dikkat araligini göz önüne alin. Örnegin 'Ali, yürürken el ele tutusalim. Yavas yavas, küçük adimlarla yürüyecegiz.'

8. Çocugunuza neyi yapmamasini degil ne yapmasini istediginizi söyleyin. Sadece yapmamasi gerekenleri söylerseniz olumsuz davranislari pekistirmis olacaksiniz. 'Yaramazlik yapma' 'Uslu dur' komutlari istenilen davranisi açiklamiyor. Çocugunuzun kesinlikle yapmasini istediginiz konularda ona seçenek sunmayin.

9. Olumlu davranislari pekistirmek için yildiz semasi kullanabilirsiniz. Örnegin, yemek sirasinda zorluk çeken çocugunuzun yemegini sandalyesinde oturarak yedigi her ögün için, önceden hazirladiginiz semaya bir yildiz yapistirabilirsiniz. Belirli bir sayida yildiza ulasildiginda da çocugunuza ufak bir ödül verebilirsiniz. 

10. Çocugunuzu, duygu ve düsüncelerini ifade etmesi için tesvik edin. Örnegin, üzüldügü zaman dikkatini hemen baska yöne çekmektense öncelikle bunu ifade etmesi için cesaretlendirin ve de onu anladiginizi ifade edin. Çocugunuzun olumlu ya da olumsuz duygulari hakkinda onunla konusmaniz, ona duygu ve düsüncelerinin anlasilabilecegi konusunda güven verecek ve bu duygularla basa çikabilmesini kolaylastiracaktir.

11. Ailece saglikli beslenin. Pakete girmis ve de islenmis ürünlerden uzak durun. Abur cuburu eve sokmayin. Çikolatayi ödül olarak vermemeye çalisin. Yapilan çalismalarda sekerin çocuklari daha hareketli ve saldirgan yaptigi gösterildi. Saglikli beslenerek siz de kendinizi ruhsal ve fiziksel olarak daha iyi hissedeceksiniz ve çocugunuza en iyi rol modeli olacaksiniz.

12. En az bir ögün ailece yemek yiyin. Saglikli besinleri yerken ne kadar tad aldiginizi ve yararli olduklarini çocugunuz da duysun. Sizin severek yediginiz yemekleri çocugunuz da sevecektir. Aile yemekleri çocuklarin sosyal gelisimleri ve aile baginin güçlendirilmesi için kaçirilmamasi gereken firsatlardir. 

13. Çocugunuzla dogayla iç içe olacaginiz aktivitelerde bulunun. AVM yerine park ya da ormanda yürüyüse gidin. Özgürce kosabilecegi, güvenli ortamlara gidin. Güvenli ortamlarda, 'Kosma, düsersin!' demeyin! Siz de düzenli olarak egzersiz yaparsaniz, çocugunuz sizi örnek alarak sporu sadece okul hayati boyunca degil yasam boyu yapmayi prensip edinir.

14. Özellikle haftasonlari ve tatillerde, çocugunuza o günü nasil geçirmeyi planladiginizi anlatin. Çocugunuzun hoslanacagi aktivitelerden bahsedin. Çocugunuzun zorlanacagi aktiviteler olacagini düsünüyorsaniz, öncesinden onunla bunu konusun. Bu süreyi nasil geçirebilecegini hangi olumlu davranislar sergilemesi gerektigini anlatin. Örnegin cani sikilacagi bir durum olacaksa, severek ilgilenecegi ne yapabilir? Ya da daha sonrasinda sevecegi birsey yapin. (Ödül ile rüsvet arasindaki farki unutmayin!)

15. Televizyon seyretmesini kisitlayin. 

16. Çocugunuz büyüdügünde internet okur-yazari olacak. Dolayisiyla sizin çocugunuza kitap okumayi ögretir gibi internet okur-yazarligini da ögretmeniz gerekecek. Bilgisayar, Ipad gibi cihazlari simdiden sizin nezaretinizde kullanirsa sonradan bunu yapmaniz daha kolay olacaktir. Bu cihazlari çocugunuzu sakinlestirmek için kullanmaktan kaçinin. Oyalama amaçli kullanacaksaniz da bunu sürekli hale getirmeyin.

17. Çocugunuzu ne kadar çok sevseniz de zaman zaman ona karsi öfke duyabilirsiniz. Bunu ona yansitmamaya çalisin, sesinizi yükseltmeyin. Unutmayin ki, çocugunuz böyle zamanlardaki davranislarinizi da model alacaktir.

18. Ebeveynlik tarziniz okuduklariniz, çevrenizde gözlemledikleriniz ya da çocukluk anilariniza dayali olabilir. Önemli olan yeterince iyi anne-baba olabilmek, hata yapabileceginizi, yardim alabileceginizi ve kendinizi gelistirebileceginizi unutmamaktir! 

19. Bazen anne baba oldugunuzda kendinizle ilgili geçmisinizden gelen ya da kenara koydugunuz problemler su yüzüne çikabilir. Kendinizi iyi hissetmeyebilir ve iliskilerinizde sorun yasayabilirsiniz. Yardim almaktan çekinmeyin. 

20. Her çocugun farkli kisilige sahip oldugunu, farkli hizda gelistigini, ebeveynligin çok dinamikli ve yaraticilik gerektiren bir sanat oldugunu ve her çocuk için farkli beceriler gerektirebilecegini unutmayin. 

21.09.2013